|
Mijn grootste wens is dat we
elkaar op een dag
aankijken met ogen die leeg zijn.
Een interview met dharma leraar Jivanjili.
Door Soumya.

"Het fruit is rijp!"
Ik ontmoette Jivanjili voor de eerste keer op een trouwerij van twee van onze
sangha leden. Op een tafel stond een grote bruidstaart en de bruid vroeg de
gasten: "Wie wil de taart snijden?" Zonder omhaal stapte er een vrouw naar
voren. Ze begon de taart in gelijke stukken te verdelen. Ze deed het ontspannen.
Dit
is een goed voorbeeld van de manier waarop ik Jivanjili vaak zie handelen;
gewoon doen wat er gedaan moet worden, zonder aarzelen.
Gedurende haar hele leven heeft Jivanjili grote uitdagingen ondervonden. Ze
zocht haar weg, haar wijsheid, door in elk moment te leven wat het leven bracht.
Ik vroeg haar uit te leggen hoe het mogelijk was dat ze de taart zo precies
gesneden had.
Jivanjili: Ja, ik herinner me die dag. Ik kende niemand op het huwelijksfeest.
Ik had ook niet echt rond gekeken en gezien hoeveel mensen er aanwezig waren.
Hoe was het mogelijk om de taart zo in precies het goede aantal stukken te
snijden? De kern van de zaak is dat ik het niet weet. Er was gewoon een
bruidstaart die verdeeld moest worden. Dus stond ik op, pakte het mes en begon
de taart te snijden.
Ik herinner me dat ik vele stukken sneed. Iemand hield gebaksschoteltjes bij,
waar stukje voor stukje op gelegd en aan de gasten uitgereikt werd.
Toen ik bijna klaar was, realiseerde ik mij plotseling wat ik aan het doen was.
Ik dacht: "Oh mijn God, hoeveel mensen zijn er eigenlijk?” Toen ik het laatste
stuk taart aangaf, zei iemand: "Dit stuk is voor jou, iedereen heeft verder
taart gehad."
Het was intuïtief precies goed.
Het is mijn ervaring dat wanneer "ik" iets moet weten of "doen", de actie die
nodig is zich op een natuurlijke wijze openbaart. Aan de andere kant is het zo
dat als ik er aan twijfel of "ik het wel weet” of betwijfel dat mijn
"persoonlijke" kundigheid toereikend is, dat ik dan in de war raak en mij geremd
voel. Dat is heel stressvol. Dit duidt op resultaatgericht gedrag: Hoe moet ik
me gedragen? Wat zullen ze van me denken? Zullen ze het wel goedkeuren, aardig
vinden? Zo'n houding is zinloos, aangezien de ene persoon bepaald gedrag
charmant vindt, terwijl iemand anders door hetzelfde gedrag tot op zijn bot
geïrriteerd kan raken.
Kun je zeggen dat intuïtief leven alle andere strategieën overtreft?
Ja,
op een bepaalde manier kunnen we dat zeggen.
Gebeurtenissen in dit leven hebben elkaar zo snel afgewisseld, dat ik nooit echt
de tijd had om te kijken naar wat "goed", "fout", “logisch” of “onlogisch” was.
Zou men achteraf kunnen zeggen dat het op een bepaalde manier een zegen is
geweest?
Ja,
op een bepaalde manier is het dat geweest. Weet je, als er brand is dan moet je
zonder dralen weten waar de uitgang is. Zo is het altijd geweest in mijn leven.
Eens vroeg ik aan een astroloog: "Wat heb ik in andere levens toch gedaan
waardoor ik nu zo'n leven heb?" Hij zei - of het nu waar is of niet, dat weet ik
niet, maar het beeld sprak me indertijd aan - "Je was zo
vastbesloten om in dit leven overal doorheen te branden, dat je vijf karma's
tegelijkertijd op je nam. Je vond een plek om op te groeien, waar je nog geen
seconde veilig ergens kon zitten."
Gedurende mijn hele leven, van kinds af aan, was het zo dat zo gauw ik me
ontspande er iets vernietigends gebeurde, waardoor de hele situatie op slag
veranderde. De illusie dat er ergens zekerheid te vinden is kon zich niet
vastzetten. (glimlacht) Zodoende wist ik al op zeer jonge leeftijd dat
alles komt en gaat. Ik leerde dat ik het het ene moment volkomen mis leek te
hebben, terwijl ik op het andere moment in goede aarde viel, afhankelijk van de
heersende mening of stemming. In ieder geval, het werd me duidelijk dat het
onmogelijk is het iedereen naar de zin te maken en vooral niet mijn moeder.
Daarom moest ik wel naar binnen gaan om de integriteit van het hart te vinden.
Heb je je ooit overweldigd gevoeld door je levenssituatie of jezelf als
slachtoffer bestempeld?
Nee, absoluut niet. Al had ik drie zussen en een broer, ik denk dat ik altijd
degene was die in de frontlinie stond. Mijn familie was geen doorsnee familie.
Ik weet niet of de doorsnee familie bestaat. Ik denk van niet. Als we het woord
"gemiddeld" gebruiken, maken we automatisch een vergelijking. Mijn ouders zijn
niet in staat geweest om ons te beschermen en te koesteren; ze waren daarvoor te
veel door hun eigen leven in beslag genomen.
Ik ben opgevoed in een huis waar we leerden dat "the show must go on", en
wanneer er iets mis ging, leek ik de enige te zijn die de verantwoordelijkheid
nam om ervoor te zorgen dat "the show could go on". Misschien ben ik daardoor
die dag opgestaan om de bruidstaart te snijden. Het moest gedaan worden, dus
deed ik het.
Als kind had je geleerd om te zijn, zonder te weten wat het volgende moment zou
brengen. Dit blijkt nu een zeer bruikbaar gereedschap te zijn.
Ja,
zeer zeker. Ik kon nooit plannen maken of er op rekenen dat er iets ging
gebeuren, omdat mijn moeder overal tussen zat. Ze kon het niet uitstaan als we
één moment op ons gemak waren. Ik denk dat ze in moest breken; dit is mind
controle. Harmonie veronderstelt vrijheid van de geest en daar was ze heel bang
voor. Als kinderen mochten we niet met elkaar praten; we mochten ook niet naar
onze eigen kamers gaan of oogcontact maken met elkaar, omdat ze dan geen grip op
ons kon hebben.
Kun je zeggen dat je een uitdaging was voor je moeder?
Ja, dat was heel zeker zo en daar zit een juweel in verborgen. Ze vertelde
mij herhaaldelijk dat mijn geboorte een grote vergissing was, terwijl ze
tegelijkertijd constant een appèl deed op mijn aanwezigheid. Ze zei dat het mijn
plicht was om totaal onopgemerkt en onopvallend zodat zij op geen enkele manier
aan mijn bestaan herinnerd zou worden. Daar is een schoonheid in, omdat het mij
er toe dwong totaal aanwezig te zijn in het moment. Er loerde
constant gevaar. Ik moest zeer alert zijn om elk moment te weten waar ze was, om
er vervolgens snel voor te zorgen dat ik daar niet was. Er was geen tijd om in
gedachten te zijn.
Eens las ik een verhaal over Zen meesters. Ik las hoe de monniken 's nachts
sliepen en dat de meester dan hun kamer kon binnenkomen en een zwaard op het
kussen neer liet suizen. Als je hoofd niet onmiddellijk weg was, werd het eraf
geslagen. Op dezelfde manier is mijn moeder misschien een zeer mededogend
Meester geweest.
Hoe kon je dat hanteren? Veel mensen zouden in die situatie gek geworden
zijn.
Ik geloofde mijn moeder wanneer ze me zo slecht en walgelijk afschilderde, maar
ik keek ook naar binnen om te zien hoe slecht ik eigenlijk werkelijk was en hoe
dieper ik zocht, des te minder vond ik. En zo leerde ik al op heel jonge
leeftijd, dat er iets in me is dat niet in bezit genomen kan worden, noch
vernietigd. Dit is een diepe vinding. Ik leerde dat ze me niet echt kon
vernietigen en ik begon al snel mededogen voor haar te voelen, omdat ik zag dat
ze zoveel pijn had. Ik vertelde haar ook dat ik van haar hield en dat maakte
haar heel bang.
Het is mogelijk dat mijn onaantastbaarheid haar provoceerde om mij steeds op
mijn huid te zitten. Het was een intense training, die dag en nacht doorging.

Welke
gebeurtenissen, of ‘stapstenen’ hebben je gebracht tot waar je nu bent?
Een grenzeloos vreedzame ruimte
Ik
kan niets uitvlakken. Het kan van alles geweest zijn, maar ik begrijp wat je
bedoelt. Voordat ik je vraag beantwoord wil ik nog een keer benadrukken dat ik
nooit een slachtoffer ben geweest. Ik heb niets om over te klagen. Een van de
eerste gebeurtenissen die ik me heel levendig kan herinneren heeft te maken met
de wanhoop van mijn moeder; ze voelde zich diep gekweld.
Toen ik ongeveer drie jaar oud was, duwde ze me onder water.
Eerst vocht ik tegen haar en daarna, herinner ik me, kwam ik in een grenzeloos
vreedzame ruimte; zuivere stilte. Ik voelde complete vrijheid. Toen ze me weer
naar boven trok hapte ik naar adem. Dat is een fysiologische reaktie. Ik
herinner me dat mijn allereerste ingeving, terwijl mijn lichaam naar lucht
snakte, het kwijt raken van die vrijheid was. Het wonderbaarlijke van die
ervaring, is dat het verlangen om steeds maar weer te zoeken naar die grenzeloos
vreedzame, stille ruimte, diep van binnen wakker maakte.
Het was de geboorte van "heimwee naar huis", zoals ik het placht te noemen.
Universeel geluid
Een andere belangrijke gebeurtenis uit die vroege jaren betreft mijn poppen.
Liefdevol zorgde ik voor mijn poppen. Ik communiceerde en leefde met en door
hen. Eén pop heette Roosje, en een andere Olaf, een kleine rubber popje. Ik gaf
ze al mijn aandacht en liefde.
Op een avond kwam mijn moeder mijn kamer binnen en nam een pop weg. Ze zette die
hoog op een kast. Ik schreeuwde de longen uit m'n lijf en stopte niet. Ik
herinner me dat ik me bewust was van de kracht van het geluid en dat ik naar
mezelf luisterde…het geluid leek ergens anders vandaan te komen. Mijn moeder
kwam naar me toe en schreeuwde: "Wat is er?" en ik schreeuwde terug: "Jij zou
toch ook niet de hele nacht bovenop die kast willen zitten?". Ze gaf me m'n pop
terug! Ze vertelde me later: "Er was zo'n kracht in je schreeuwen dat ik er bang
van werd. Ik moest je je pop wel terug geven". Ze was hierdoor
geraakt, net zoals ik. Ik heb nooit vergeten dat er een kracht is die alle
grenzen overschrijdt… .
Een alomvattende kracht die niemand speciaal toebehoort.
Als in een droom
Ik heb levendige herinneringen aan de volgende gebeurtenis.
Het was een diepe ervaring. Ik moet ongeveer vijf jaar oud geweest zijn. Ik keek
naar de muur terwijl ik in bed lag. Het was pikdonker. Ik zag kleine lichtjes
bewegen in allerlei kleuren, als treintjes die voorbij kwamen. Wanneer ik er
eentje probeerde te volgen lukte dat niet. Ze verschenen en verdwenen op een
volkomen willekeurige wijze. Ik kon geen begin en geen einde vinden aan die
bewegende slingers van gekleurd licht. Ik realiseerde me ook dat de duisternis
waarin zich die kleurige treintjes aftekenden diepte, een eindeloze diepte leek
te hebben; als een enorme leegte. Ik realiseerde me dat wanneer ik de muur
aanraakte, er niet echt diepte was. Terwijl ik de muur nacht na nacht
observeerde dacht ik: Misschien heeft de onmetelijke leegte waarnaar ik op zoek
ben helemaal geen diepte, nog geen millimeter. Mijn zintuigen registreren diepte
terwijl er niet werkelijk diepte is. Misschien bestaat niets werkelijk,
misschien is het zoals in een droom. Volwassenen moeten hiervan weten en zij
kunnen me hierover leren.
Waar was ik voordat ik geboren was?
Toen ik zes jaar oud was brak de tijd aan om naar school te gaan. Ik verwachtte
daar eindelijk over het leven te leren, maar dit bleek niet het geval: we
leerden het alfabet en andere dingen, maar niet dat waar ik naar op zoek was.
Mijn vader was arts in het dorp waar we woonden en na de eerste schooldag wilden
er een heleboel kinderen met mij mee naar mijn huis komen. Ik dacht dat deze
kinderen me heel erg mochten en dat ze mijn vrienden waren. Mijn moeder vertelde
mij echter, dat de kinderen niet voor mij kwamen; ze zei dat ze kwamen omdat hun
ouders gezegd hadden dat er in de kelder van de dokter baby’tjes op een rij
lagen te wachten. Dit was het plaatselijke verhaal over waar de kinderen vandaan
kwamen. Mijn moeder vertelde me hoe baby’s groeien in de buik van een vrouw en
hoe ik geboren was uit haar buik en dat ik daarom nu haar dochter was. Ik keek
haar aan en zei: Dat kan niet. Ik kan niet echt jouw kind zijn. Waar was ik
voordat ik geboren werd? Ik wist gewoon van een eindeloos begin in mij. Ze
begreep niet wat ik vroeg en waarschijnlijk had ze het niet eens werkelijk
gehoord toen ze zei: "Oh, God mag het weten."
Het huis van God
Het dorp waar mijn familie woonde was heel religieus op een dogmatische en
rigide manier; de zwarte kousenkerk zwaaide de scepter. Sommige mensen wilden
niet eens door mijn vader behandeld worden, omdat onze familie niet naar de kerk
ging. Maar toch, ergens had ik gehoord dat de kerk het huis was waar God leefde.
Daarom besloot ik op een zondagmorgen in m'n eentje naar de kerk te gaan. Zes
jaar oud, sloop ik op een zondagmorgen stiekem het huis uit. Ik was gedreven om
mijn antwoorden van God te krijgen, aangezien niemand me kon vertellen wat ik
werkelijk wilde weten. In de kerk trof ik uitsluitend mensen met serieuze lange
gezichten. Iedereen was gekleed in het zwart. Ik snapte er niets van wat die man
daar vertelde. Niets was zoals ik verwachtte… na een tijdje begreep ik dat de
kerk niet de plek was om antwoorden te krijgen… en sloop ik weer naar buiten. Ik
heb dit nooit aan iemand verteld.
Die
dag begreep ik dat ik alleen was.
Meditatie op het kerkhof
Ik begon de stilte op begraafplaatsen te zoeken. Ik vertoefde daar uren en
dagen… met het gevoel heel dicht bij huis te zijn…. In de stilte van
begraafplaatsen leek mijn heimwee ook te stillen. Terugkijkend moet dit een
soort van spontane Vipassana zijn geweest.
Ik dacht inmiddels dat er werkelijk iets met me ‘mis’ was. (glimlach).
Het leven bestuderen
Ik gaf nooit de zoektocht naar antwoorden op. Toen ik tien jaar oud was vroeg ik
om een medische encyclopedie voor mijn verjaardag, omdat ik dacht antwoorden te
vinden door de cellen en werking van het lichaam te bestuderen. Ik kreeg de tien
delen en bestudeerde ze allemaal. Maar begrip over het mysterie van het leven
vond ik er niet in.
Geen tijd voor de liefde
Na de middelbare school ging ik in opleiding voor verpleegkundige. Ik hoopte
universele inzichten te verwerven door direkt te werken op een plek die alles
met leven en dood te maken heeft. Ik was inmiddels gefascineerd geraakt door de
dood, misschien was ik daar nog wel meer in geïnteresseerd geraakt als in het
leven. Maar ik vond geen kwaliteit die kon rechtvaardigen met mensen om te gaan
als destijds het geval was in de verpleging. Liefde leek niets op de liefde en
zorg die ik wenste te geven. Ik herinner me dat ik een arts een patiënte hoorde
vertellen dat ze kanker had. Hij gaf haar de informatie en ging vrijwel meteen
daarna weg. Ze was bang en huilde, waarop ik een moment bij haar ging zitten en
een paar woorden met haar wisselde. Op hetzelfde moment kwam de hoofdzuster
binnen en zei: "Oh, ik zie dat je niets te doen hebt. Verdoe je tijd niet, ga
ergens anders helpen. Menselijkheid werd “niets doen” genoemd, “zonde van de
tijd”.
Mijn carrière als verpleegkundige duurde nog maar kort na dit incident.
Ik
was nu van vele illusies genezen: niet dit - niet dat.
Organiseren
Bij gratie kreeg ik een hele goede
baan als een manager voor een filmbedrijf. We waren verantwoordelijk voor de
organisatie van een groot jaarlijks terugkerend internationaal filmfestival waar
duizenden mensen op af kwamen en dat het hele stadscentrum betrof. Het was als
de verjaardagstaart, ik nam gewoon de baan aan en deed mijn werk zonder me ooit
af te vragen of ik er wel echt genoeg voor wist. Als ik terug kijk op deze
periode van mijn leven kan ik niet werkelijk zeggen hoe ik dat kon en hoe ik
toen het lef had te doen wat ik deed. Ideeën kwamen in me op, kregen vorm en
werden uitgevoerd. Door deze ervaring leerde ik dat wanneer de vraag er ligt,
het antwoord er ook moet zijn. Het heeft niets te maken met hoeveel men weet. Ik
begreep dat er een kwaliteit aan het werk is die evaluatie op een ‘persoonlijk’
niveau te boven gaat.
Wanneer men op het scherp van de snede loopt en zich gesteund weet door
intuïtie, dan is er een intuïtief weten dat geen twijfel kent.
Het Bewustzijn is een allesomvattende en spontane gebeurtenis; je kunt nooit
iets echt weten of een uitkomst voorspellen of in de hand hebben. Mijn ervaring
is dat vrijheid van gewenste resultaten of verwachtingen, vrijheid van angst
voor mislukking, vrijheid van streven naar succes, voor juiste actie zorgt.
Vrijheid van zulke mentale lasten brengt een helderheid en vaardigheid te weeg
die ons voorstellingsvermogen vanuit een beperkter gezichtsveld verre te boven
gaat.
Actie die uit intuïtie voort komt is authentiek en zorgeloos en toch houdt dit
geen onzorgvuldige actie in.
Het tegenovergestelde is juist waar…
Zijn er nog meer ‘stapstenen’ die je zou kunnen noemen?
Mijn huwelijk en de wonderbaarlijke
ervaring van leven schenken. Ik heb drie dochters. Met de conceptie van elk kind
dacht ik dat met het groeien van leven binnenin me en door de bevalling, ik
zeker iets zou leren wat ik niet uit boeken alleen kon halen. Iets van het
mysterie van het leven zou misschien geopenbaard worden tijdens deze diepe
ervaring in het bestaan. (glimlach) En inderdaad, het moederschap was rijk en
intens. Tijdens de bevalling ervoer ik een pijn die vergeleken kon worden met de
universele kracht die ik als kind gezien had.
Ik ervoer ook een diepe vreugde die alleen maar universeel genoemd kan worden en
die onbeschrijfelijk is. Toen ik mijn eerste baby in mijn armen hield en in haar
oogjes keek, zag ik een onmetelijke diepte, je zou het ook leegte kunnen noemen.
Ik zei tegen haar: "Je naam is Sacha. Ik kan je niet bezitten, je komt alleen in
mijn armen om ondersteund en begeleid te worden op je zo onbekende pad, tot je
loopt zonder mijn handen achter je kleine kontje."
Op een bepaalde manier laten alle ogen die onmetelijke leegte zien - de
manier waarop ik in ze kijk kan een beetje verschillen - waarbij een groot
mysterie openbaard wordt.
Ja, het is wonderbaarlijk! Leegte omvat het
volle potentieel en is volkomen onpersoonlijk van aard. Je kunt het zien. Ik heb
vaak in ogen gekeken, ik was en ben nog steeds gefascineerd! Ik heb in de ogen
van schapen, paarden, koeien, vogels en bloemen gekeken.
Ik blééf maar kijken in grote fascinatie, tot ik maar ‘Een’ oog kon zien. Ik was
ook verbaasd dat pasgeboren hondjes omhoog keken en mijn ogen zochten, nadat ze
hun oogjes hadden geopend tien dagen na de geboorte. Ik vroeg me af hoe het
mogelijk was. Mijn ogen moesten zo klein zijn, vanuit hun perspectief en toch
zocht onze blik elkaar en versmolten we. Licht in Licht in Licht. Mijn grootste
wens is dat we elkaar op een dag aankijken met lege ogen, ogen van pure liefde.
Op deze manier kan alles gereflecteerd worden precies zoals het is, zonder
evaluatie of invalidatie. Met lege ogen kijken is onvoorwaardelijke liefde. Alle
details zijn volkomen irrelevant in dat perspectief.
Geen sociaal vlinderen
Mijn man was dierenarts en na de geboorte van onze drie kinderen specialiseerde
hij zich in radiologie. Hij was nogal succesvol en werd uitgenodigd voor
lezingen over de hele wereld. Zo werden we ook uitgenodigd door de Universiteit
van Californië te Davis voor een periode van één jaar, om met de hele familie
naar de V.S. te komen. Op onze tweede dag in Californië ontving ik uitnodiging
voor een thee-party, georganiseerd voor vrouwen van faculteitsleden. De party
werd gehouden in de stijl van 'Alice in wonderland'. Ik kreeg een naambordje
opgespeld met een groene rand, wat betekende dat ik een 'nieuwkomer' was.
Iedereen benaderde me met een grote glimlach. Ze begroetten me allemaal op
dezelfde manier: "Waar kom je vandaan?" En voordat ik kon antwoorden, waren ze
alweer weg. Een vrouw kwam naar me toe en ik hoorde haar zeggen: "Kijk eens hoe
schattig ze is, vanaf nu is ze een sociale vlinder." Ik glimlachte vriendelijk,
riep mijn kinderen bij me en verliet de party. Toen mijn man thuis kwam vroeg ik
hem of het belangrijk was voor zijn carrière dat ik dit soort party's bezocht.
Hij zei: "Nee," wat een vergissing was denk ik, maar dat realiseerde hij zich
toen niet. Bevrijd van sociale verplichtingen, ging ik naar de kunstacademie en
vervolgde mijn oude liefde; ik nam weer balletles. Daar vertelde iemand mij over
een communicatie cursus in 'Scientology'. Ik werd er meteen toe aangetrokken. Ik
ging naar de cursus en kreeg een boek geschreven door L. Ron Hubbard. Alle
puzzelstukjes leken op zijn plaats te vallen tijdens het lezen van dat boek.
Eindelijk was ik gestuit op informatie die diep in mijn binnenste resoneerde.
Het voelde alsof ik het al kende. Alles wat ik bestudeerde kon op het leven
toegepast worden en dat sprak me zeer aan. Het was geen filosofische theorie en
ik werd volkomen gegrepen door deze benadering.
Ik ging zo snel door het studiemateriaal heen, dat ik een beurs kreeg van de
Scientology organisatie. Scientology cursussen zijn nogal duur en op deze manier
was ik later in Amsterdam in staat om vrijwel gratis te studeren. Ik bestudeerde
alles wat ik onder mijn ogen kreeg. Ik raakte nooit gebonden aan de 'Scientology
Kerk', zoals het genoemd werd. Het is voor mij onmogelijk om waar dan ook 'lid'
van te zijn. De hele studie was één grote herkenning en een vreugde voor het
dorstige hart.
Soms duurt het even voordat je een verbinding maakt tussen dat wat je al weet
en de concepten die gebruikt worden om deze ervaringen te beschrijven.
Daar ben ik het volkomen mee eens. Ik ben
geboren in 1945.
Bijvoorbeeld, vandaag de dag is het woord 'meditatie' alom bekend. Ik kreeg pas
veel later notie van Krishnamurti, Da Free John, de Meesters van het oosten en
ik was zeer geraakt en onder de indruk. Het begrip 'Verlichting' werd
geïntroduceerd. Het leek het ultieme crescendo van mogelijkheden van de
menselijke geest. De roep van mijn hart begon eindelijk de geur van 'thuis' op
te vangen. Ik ondervond, verbazingwekkend genoeg, dat ik deze dingen helemaal
niet kon delen met mijn man of met onze vrienden. Dat waren allemaal
intellectuelen; ik dacht dat hun intelligentie hen er toe zou brengen om
tenminste geïnteresseerd te zijn in de dynamiek van het leven - en daaraan
voorbij. Wie kan zich niet verbazen bij het kijken naar de sterren in de nacht?
Wie luistert niet met verwondering naar de eigen hartslag? Maar zij waren meer
geïnteresseerd in Beaujolais Primeur wijn dan in wat ik te zeggen had. Ik voelde
mij eenzaam en verstikt in die situatie, die uiteindelijk eindigde in een
echtscheiding. Ik bleef achter met mijn drie dochters en mijn boeken, de sutras.
Dit was een grote 'stapsteen' om achter te laten.
Opnieuw een open begin……
Osho ontmoeten
Osho kwam in mijn leven door het zien van een video die me diep raakte. Over
lege ogen gesproken….oh…
Dit transparante wezen straalde zo'n leeg potentieel uit. Ik voelde diepe liefde
voor Osho en boog mijn hoofd aan zijn voeten. Ik schreef Osho dat ik al het
studiemateriaal van de Scientology kerk met verbazing en verwondering had
gelezen, maar dat ik me nu voelde als een wandelende encyclopedie, terwijl mijn
hart in liefde leek te willen dansen. Hij gaf me de naam Prem Savaab, wat
betekent: 'Liefde is realiteit'. Dit is een 'stapsteen', is het niet? Eindelijk
had ik de Ware Meester gevonden.
Een bevestiging.
Ja. En daarna verscheen de volgende 'stapsteen' rond de tijd dat ik hoorde dat
Osho zijn lichaam verlaten had. Dit was een heel diep moment voor mij. Ik
wist niet dat hij zijn lichaam aan het verlaten was. Ik was in Nederland,
maar ik herinnerde me dat er iemand naast me zat op de bank toen het plotseling
voelde alsof mijn schedeldak zich compleet opende en ik simpelweg uit mijn
lichaam werd getild. Compleet in transparante grenzeloosheid, zoals in de
verdrinkingsscène die ik als kind ervaren had. Degene die naast me zat werd heel
bang en greep mijn lichaam vast. Hij zei: “Hier jij!” Een paar uur later hoorden
we dat Osho overleden was.
Ik huilde en tegelijkertijd voelde ik dat hij niet echt weg kon gaan. Ik begreep
op een diep niveau dat helder bewustzijn van niets afhankelijk is, niet eens een
lichaam.
Ik realiseerde me dat ‘binnen’ en ‘buiten’ niet echt bestaan.
De laatste meditatie methode die Osho ons na liet was de 'Mystic Rose
Meditatie'. De methode bestaat uit één week lachen gedurende drie uur per dag,
één week huilen, drie uur per dag en een week stille meditatie, drie uur per
dag. Ik vertrok naar India om Prânam te geven aan Osho's Maha Samadhi en gaf me
op voor de 'Mystic Rose Meditation'. De laatste week, de week van de stille
meditatie, was in de airconditioned glazen wandelgang in Osho's tuin. Terwijl ik
daar zat in een diepe vredige stilte, kwam er een zwaan vlak voor het glas,
recht tegenover me.
Hij spreidde zijn vleugels wijd open en ik hoorde luid en duidelijk een
mannelijke stem binnen in me zeggen: "Dit is de kwaliteit van je wezen! Ga niet
voor minder." Ik wist meteen dat ik die stem niet zou negeren; de tijd van
compromissen en overleg was voorbij! Terug in Holland, herinner ik me, dat ik
aan mijn tafel zat met in alle opzichten lege handen en zei: "God, oké, hier ben
ik. Ik ben gestorven, helemaal klaar. Al brengt het me water en brood, ik wacht
tot U me vertelt wat te doen." Vanaf dat moment kwamen er mensen bij me om te
praten over hun leven, er werden meditatiegroepen gestart. Ook al 'deed' ik
niets, het scheen gewoon te gebeuren. Het voelde alsof dit 'niet-werken', in
werkelijkheid Osho’s werk was en via de verfijnde atmosfeer van de fluistering
van Liefde, ervoer ik Zijn begeleiding.
Het fruit is rijp
Dit ging allemaal een paar jaar door, tot er een moment kwam dat het me
beangstigde en er twijfels rezen over mijn activiteiten. Ik wist per slot van
rekening niet werkelijk wat ik aan het doen was en meer en meer mensen leken
zich te buigen aan mijn voeten. Ik zag dat mensen 'van me hielden' en ik kon
geen realiteit zien in degene die zij voor waar aannamen.
Ik kon immers al lange tijd geen 'ik' of 'mij' vinden. Wat was ik aan het doen
met die mensen? Het voelde zelfs als zondigen om te werken in de positie waarin
ik me leek te bevinden… het voelde alsof ik mensen wellicht voor de gek hield.
Ik was wanhopig en schreeuwde naar de hemel: "Osho, spreek alstublieft voor één
keer met een luide en duidelijke stem tegen me!" Een vriend die me in deze
wanhopige situatie vond, stelde me voor om naar het Osho center in Amsterdam te
rijden om even afstand te nemen en er even uit te zijn. Daar aangekomen zaten we
helemaal alleen in de grote ruimte te wachten totdat er een video van Osho
vertoond zou worden, zoals dat elke avond gebeurde. Er kwam een sannyasin (Osho
discipel) binnen met het verzoek om de ruimte te verlaten. Deze was die avond
verhuurd. Ik voelde dat ik geen vin wilde verroeren en bleef zitten. Er kwamen
steeds meer mensen binnen die plaatsnamen…. op stoelen, op de grond… En toen
stapte er een vrouw binnen. Bij het alleen al zien van haar grote teen kreeg ik
een shock: ik zag mezelf. Ze nam plaats voor het publiek en begon te
spreken. Ze sprak meteen over mijn onderwerp zonder dat ik een woord had gezegd!
Ik voelde me zo volkomen vervuld dat ik de woorden niet eens hoorde. Alles werd
blank….. ik kan het het beste beschrijven als een allesomvattende afwezigheid in
een onmetelijke helderheid tegelijkertijd.
De enige woorden die na een tijdje kwamen waren: "Ik zie mezelf in U". En ik
uitte ze niet eens, ik kon niet bewegen… ik was sprakeloos. Nadat iedereen
vertrokken was, zat ik daar nog steeds roerloos. Iemand die me scheen te kennen
kwam naar me toe en ik kon alleen maar mompelen: “Wie is die vrouw?" Hij zei:
"Haar naam is ShantiMayi en ze is een Verlicht Meester. Haar thuishaven is ’s
winters in Rishikesh, India."
Ik wist gewoon dat ze mijn Meester was.
Daarom boekte ik een vliegreis naar India om haar op te zoeken. Ik wilde haar
spreken, ik wilde haar zeggen dat ze mijn Meester was, ook al was Osho mijn
Meester; wat moest ik nu in hemelsnaam? Maar ergens wist ik ook dat Osho mij de
grootste gift gaf die hij mij kon geven, n.l. ShantiMayi. De dag na mijn
aankomst kon ik meteen een afspraak krijgen met ShantiMayi. Ik knielde neer voor
haar voeten en zei: "U bent mijn Meester!" "Ja", zei ze, en onze ogen raakten
elkaar in EEN. Het is allemaal zo duidelijk en sterk geweest, dat ik nooit een
moment geaarzeld heb, nooit.
In Rishikesh, hoorde ik ook voor het eerst dat de naam 'Sacha', de naam van de
lijn van opvolging van Meesters, waar ShantiMayi in is. In het eerste gesprek
dat ik met ShantiMayi had vertelde ik haar dat ik deze naam ‘Sacha’, gegeven had
aan mijn oudste dochter. Ze zei: "Het is allemaal veel groter dan je denkt dat
het is." Weer besefte ik meteen dat men de diepte van het hart niet kan
conceptualiseren, bevatten. Dit is werkelijk prachtig om te realiseren.
Een paar maanden later ontving ik een ansichtkaart van Haar. Hij viel in de bus
op mijn verjaardag! Ze schreef:
"Het is onze beurt in het bewustzijn om
de mensheid terug te leiden naar medemenselijkheid.
Alles wat we te geven hebben is liefde,
ook aan diegenen die het niet verdienen.
Dat maakt liefde nog waardevoller.
Als je om een naam zou vragen, zou ik je
de naam Jivanjili geven.
Het betekent: "Mijn leven is een offer
aan het Zelf binnenin en tevens een gebed.
Leef en heb lief, ShantiMayi."
Mijn hart stroomde over in
dankbaarheid en gelukzaligheid. De naam Jivanjili draagt de fijnste resonantie.
Zo, dit zijn ruwweg een aantal
'stapstenen'.
En er zullen altijd 'stapstenen' zijn… .Totaal leeg en tot in de eeuwigheid. Dit
is de betekenis van de mantra Gaté Gaté Paragaté Parasamgaté Bodhi Svaha. (Ga,
ga voorbij, voorbij het hoogste, voorbij de hoogste realisatie, ga ook daar
aan voorbij.)
Heb je haar iets gevraagd ten aanzien
van het gevoel dat je had mensen voor de gek te houden?
Ja, er waarde nog iets rond vanuit mijn
kinderjaren; het idee dat ik zo slecht was en een geboren zondaar per definitie
(glimlach). Ik herinner me dat ik tegen haar zei: "Ik wil heel eerlijk met U
zijn. Ik ben niet echt en in feite besta ik niet eens. Ik ben bang dat ik
eigenlijk gek ben… Ik ben niet dit en niet dat, zie je." Ze keek me diep in de
ogen en zei: "Je bent op de juiste weg." En in het zelfde moment wist ik dat ze
gelijk had, ook al had ik er geen verklaring voor. Ik voelde me zo compleet
verloren. Ze was mijn Heiland. De eerste satsang na deze ontmoeting, wierp ze
sinaasappelen als Prasad… Ze gooide er één recht in mijn handen, uitroepend:
"Het fruit is rijp!" Ik deed alsof ik dat niet gehoord had. Ik wilde liever voor
levens ‘missen’, in plaats van iets één seconde te vroeg te 'begrijpen'.
Mijn conditionering was dat ik dacht dat ik een heleboel zou kunnen
begrijpen. Ik verknoeide veel tijd daarmee. Op een bepaalde manier heeft het ook
zijn schoonheid; trachten te begrijpen wat niet begrepen kan worden. Het is een
paradox, omdat iets wat begrip inhoudt, tegelijkertijd onbevattelijk is.
Ja, je kunt een heel eind komen met begrip.
Hoe dieper het begrip, hoe immenser de liefde… tot er maar Een is, alleen
Liefde. We kunnen een heel eind gaan met onderzoeken en begrijpen… door tot in
de moleculen af te dalen…. je zou het ontleden van het bestaan kunnen noemen.
Laten we het heel simpel houden: Zo gauw als je zoekt naar de oorsprong van de
aardappel op je bord, zie je dat het nooit ophoudt, het rust nergens op. Dan
moet je wel snel zien dat het onbevattelijk, leeg en voortdurend in verandering
is. Hoe kunnen we ooit de vochtigheid van het water begrijpen, of vice versa? Er
is geen begin en geen einde…alles verschijnt en verdwijnt in het Ene…
Dit is de naam die ShantiMayi gegeven heeft aan ons bescheiden centrum…One in
None Sacha Center: Een in Niets.
Op
een bepaalde manier is dit een ander soort begrijpen. Ik wilde het vatten, ik
wilde helderheid zien in een 'diep' concept. Ik wilde weten wie ik ben en dat
kon ik niet. Zoals je je als kind probeert te vinden.
Ja,
maar dan komt er een ander inzicht naar boven; een notie van eenheid, van een
potentieel voorbij alle verschijnselen.
Ik wil hier onderscheid maken tussen intellectueel begrip en intelligentie. De
intelligentie die de Gayatri Mantra aanroept is een soort van intuïtief weten.
Hoe dieper dit gaat, des te transparanter alles wordt. Het hart is een wijds
open hemelgewelf, dat helderder en helderder wordt naarmate intuïtief weten zich
gaat ontwikkelen. Het gaat hand in hand, intuïtief weten en 'de weg' van het
hart.
Daarom is het zo belangrijk om de sleutel aan te nemen die de Meester aanreikt
en hem te gebruiken. Het brengt verfijning na verfijning. De sleutels aan te
nemen die de Meester aanreikt, zonder te analyseren, is de meest goddelijke gift
die je het hart kunt geven. Het hart verheugd zich in deze kwaliteit van
buigzaam, vloeibaar en meegaand zijn, omdat het van nature grenzeloos is. In
deze ontvankelijke en vloeibare dans, openbaart de Ware Natuur zich vanzelf
zonder analyse van wat logisch of onlogisch is. Je kunt niet langer voor de gek
gehouden worden door iemand die de dingen slechts op een intellectueel,
gestudeerd niveau begrijpt: kijk gewoon hoe iemand in het leven functioneert.
Iedereen kan wel van alles roepen; maar let eens op hoe iemand een kop thee
inschenkt.
Dat zegt alles.
ShantiMayi heeft je de zegen gegeven om Satsang te geven. Kun je daar iets
over zeggen?
Een kopje thee
Ja, dat kan ik zeker en tegelijkertijd kan ik er niet
echt iets over zeggen. Het hele onderwerp blijft in een onuitsprekelijke sfeer
in de wijdste zin van het woord. Maar ik kan je wel vertellen hoe het ging.
ShantiMayi verzocht drie van haar discipelen om naar Terre de Sacha te komen,
onze Ashram in de Franse Pyreneeën; dit waren Amitabha, Susan en ik. Susan en ik
reisden samen en ondanks het feit dat we elkaar niet zo goed kenden, deelden we
toch een zeldzame bestemming op deze reis, dat is zeker.
ShantiMayi nodigde ons drieën uit voor de thee. De thee was klaargezet in haar
achtertuin onder de enige boom, de boom die altijd in een fluistering uitnodigt
om er onder komen te zitten. De thee werd aangeboden in kleine kopjes.
ShantiMayi reikte ons een voor een de kopjes aan met een gratie en een eenvoud
die enkel gedefinieerd kan worden als Puur Liefhebbend Licht. Keer op keer
werden onze kopjes bijgevuld…terwijl we lachten en praatten over allerlei
vrolijke onderwerpen; niets speciaal…en toch… oh… !
We kregen geen speciale instructies… ons werd thee aangeboden. De thee van
Bodhidharma gegoten in een kop die niemand kan vastgrijpen…. Wat een diepe les….
Het brengt nog steeds tranen in mijn ogen als ik terug denk aan die zijden
aanraking van Haar hand waarmee ze de thee aanbood…. Terwijl er praten en lachen
gaande was. Alles is hier tegelijkertijd.
Nederland en India zijn heel verschillend in cultuur en benadering van
spirituele onderwerpen. Je bent deel van een lijn van opvolging van Meesters die
geworteld is in India; hoe werk je daar in Nederland mee met je studenten?
Verschillen lossen op in het Ene Hart
Als je, in gratie, je Meester herkent, juicht het hele universum in datzelfde
moment. Er is een diepe en onpersoonlijke alchemie in zo’n ontmoeting: een waar
mysterie. Hoe kunnen we daarin van oost en west spreken? Hoe kunnen we spreken
van een traditie die ergens apart van staat? Plaats jezelf in gedachten in het
verste melkwegstelsel, voorbij ruimte en tijd, en kijk dan waar oost en west
zich bevinden, kijk of je dan nog een afgebakende traditie kunt onderscheiden.
Je Meester ontmoeten is noch logisch te verklaren, noch is het onlogisch… het is
een ontmoeting in het Ene hart en daaraan voorbij. De meest verwante analogie
zou het beeld kunnen zijn van het ijzer dat hulpeloos wordt aangetrokken tot de
magneet. Kan het ijzer de vorm van de magneet overwegen, kan het haar iets
schelen? Men kan hierover uitsluitend spreken van verbazing, verwondering en
schoonheid. Het impliceert meteen vrijheid van keuze en keuzeloosheid. Oost en
west, welke soort traditie dan ook… het verdwijnt in zo'n herkenning.
De Sacha lijn van opvolging draagt de Gayatri Mantra in het hart. We zingen de
mantra voor het ontwaken van alle voelende wezens. Het is mijn ervaring dat bij
het horen van de Mantra de leerlingen onmiddellijk worden aangetrokken door Haar
resonantie. Het is de resonantie van Savitur, de Zon… de Zon die evenredig
schijnt op oost en west; de zon kent geen onderscheid. We noemen het
onvoorwaardelijke liefde en met het woord ‘onvoorwaardelijk’ wordt bedoeld
'inclusief', zonder voorwaarde of uitsluiting. De student voelt zich thuis in
dit Licht. Dit ‘thuis’ kent geen tegenstelling.
Via mijn website, heb ik contact met studenten van over de hele wereld… oost en
west en ik kan me niet herinneren dat het ooit een punt is geweest.
Tijdens een bezoek aan de Dalai Lama een paar jaar geleden, hoorde ik hem
zeggen: "Er zijn vele Dharma deuren (deuren naar de Waarheid); de essentie is
hetzelfde." Om Mani Padme Hum: de diamant is in de lotus van het hart.
Wat inspireert je nu?
Inspiratie
Wat het is dat me inspireert kan ik niet echt definiëren. Het is net zo
mysterieus als de relatie tussen de Guru en de discipel…. Ik leef in volkomen
neutraliteit en in feite voel ik me de meeste tijd 'leeg'. Maar, ik heb gezien
dat dit een grenzeloze openheid impliceert… Inspiratie gebeurt hierin in
onkenbare spontaniteit en is verrassend fris en enthousiast van nature. Dus als
je het mij vraagt, dan moet ik antwoorden dat ik weinig definieerbare 'drive'
voel. Ik placht te denken dat er zoiets zou gebeuren als: "Oh, ik wil leven voor
het ontwaken van alle voelende wezens!" De gelofte van de Bodhisattva, die ik
heb afgelegd, spreekt in deze termen. Toch heb ik geen gevoel kunnen vinden dat
ik van 'mij' kon noemen. Het woord 'enthousiasme' betekent 'leven in God' (Theos
betekent God) en dit kan heel subtiel zijn en bijna niet te vinden… Dit
inspireert me, aangezien het door elke notie van 'mij' heen snijdt. Het maakt
dat we leven met een diep gebogen hoofd en met steeds weer lege handen! Nu kan
ik zeggen dat ik simpelweg adem en open en bereid ben om een simpele dienaar te
zijn van het allerhoogste concept: 'Ontwaken aan het Sacha bewustzijn'. De
zoetheid van mijn hart noemt het echter ShantiMayi, uitsluitend omdat dit een
nectar op de tong brengt die nergens door beperkt kan worden. Zij is het die de
Satsang in dit Licht spreekt.
Ik heb gezien dat wanneer studenten met een dorstig hart komen, een spontane
frisheid het grootste enthousiasme teweeg brengt. Er is niets meer inspirerend
dan wanneer zij enige rijpheid en gretigheid laten zien om mee te gaan op de
reis van hier naar hier en bereidheid vertonen om onwetendheid te gaan
onderzoeken en doorzien. Wanneer de studenten geneigd zijn tot het stellen van
scherpe vragen en oprecht willen onderzoeken, dan voelt het zo zinderend. Er is
zo'n levendigheid wanneer men een gretig hart ontmoet. Ik houd van het woord 'tapasia',
het betekent: het verlangen, de dorst van het hart. Er is niets zoeter onder de
zon, dan te zien hoe studenten zich als een lotus openen en ervan te getuigen
hoe de diamant zich openbaart. Er is niets zoeter voor het hart dan te zien hoe
zij in zichzelf de kwaliteit van grenzeloze lege buigzaamheid ontdekken. En
toch, ik kan geen toegesneden inspiratie zien en het moment is eeuwig… alle
seizoenen worden geïnspireerd om precies dat te zijn wat ze zijn.
Dit is verbazingwekkend en verwonderlijk, voorbij ons bevattingsvermogen, zo
rijk, en toch zo volkomen leeg.

|